Femicide eindelijk erkend in wetgeving, maar herkennen we de signalen op tijd?

Elke acht dagen wordt in Nederland een vrouw vermoord door een (ex-)partner of bekende. Toch wordt dit geweld juridisch nog vaak gezien als ‘gewone’ doodslag. Daar moet verandering in komen. Een nieuwe initiatiefwet wil dat rechters nadrukkelijk kijken naar patronen van stalking, bedreiging en geweld voorafgaand aan de moord, signalen die nu te vaak worden gemist. Daarmee groeit het besef: femicide is zelden een op zichzelf staande daad, maar het eindpunt van een proces.

Van eerste signalen tot dodelijke afloop: de 8 fasen van femicide

Onderzoek laat zien dat femicide zich vaak ontwikkelt volgens een voorspelbaar patroon van acht fasen.

Denk aan:

lovebombing en afhankelijkheid creëren
toenemende controle en isolatie
escalatie van geweld en dreiging
concrete moordplannen

Juist deze opeenvolging maakt dat ingrijpen mogelijk is, mits professionals de signalen herkennen.

Boek: inzicht in patronen en dadergedrag

In het boek Gevaarlijke relaties en hoe ze eindigen in moord van Jane Monckton Smith worden deze fasen helder uitgewerkt. Het biedt professionals handvatten om eerder en effectiever in te grijpen. Jane Monckton-Smith, auteur van het boek is hoogleraar publieke bescherming, gespecialiseerd in interpersoonlijk geweld. Ze begon haar loopbaan als politieagent en heeft een dochter die twee jaar lang een relatie had waarin sprake was van dwingende controle. Ze betoogt dat mensen hun (ex-)partner zelden in een opwelling vermoorden. In plaats daarvan is de moord bijna altijd het hoogtepunt van een duidelijk tijdlijn van acht fasen.

Save the date | 13e Jaarcongres Huiselijk Geweld

Tijdens het 13e Jaarcongres Huiselijk Geweld met als thema Mannen - waarom zwijgen over geweld geen optie meer is, vertalen we deze inzichten naar de praktijk, met focus op dadergedrag, vroegsignalering en samenwerking.

⏳ Early Bird korting beschikbaar!
Snelle beslissers ontvangen 30 euro korting op de deelnamekosten. Voorwaarde is dat de aanmelding uiterlijk 15 juni 2026 online is ingevoerd. Meld je hier aan!